Nghị định 181 cần được hiểu trong đúng bối cảnh pháp lý, bởi cùng số hiệu 181 có hai văn bản khác nhau liên quan trực tiếp đến doanh nghiệp. Nghị định 181/2025/NĐ-CP quy định chi tiết về thuế GTGT, trong khi Nghị định 181/2013/NĐ-CP hướng dẫn Luật Quảng cáo. Việc phân biệt và áp dụng đúng từng văn bản giúp doanh nghiệp vừa bảo vệ quyền khấu trừ thuế đầu vào, vừa hạn chế rủi ro khi triển khai hoạt động quảng cáo.

Nghị định 181 gồm những quy định nào doanh nghiệp cần quan tâm?

Khi tìm kiếm Nghị định 181/2025, doanh nghiệp cần lưu ý đây là Nghị định 181/2025/NĐ-CP về thuế GTGT, có hiệu lực từ ngày 01/07/2025. Văn bản đưa ra nhiều quy định tác động trực tiếp đến việc kê khai, khấu trừ và hoàn thuế GTGT, đặc biệt là yêu cầu về chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.

Trong khi đó, Nghị định 181/2013/NĐ-CP lại thuộc lĩnh vực quảng cáo. Văn bản này quy định chi tiết một số nội dung của pháp luật về quảng cáo, trong đó có các yêu cầu đối với quảng cáo mỹ phẩm, thực phẩm, thực phẩm bảo vệ sức khỏe và một số sản phẩm đặc biệt.

Do đó, khi doanh nghiệp tra cứu Nghị định 181, cần xác định rõ năm ban hành và lĩnh vực điều chỉnh. Đây là bước đầu tiên để tránh áp dụng nhầm quy định, đặc biệt khi bộ phận kế toán và marketing cùng sử dụng thuật ngữ này trong quá trình vận hành.

Điểm mới Nghị định 181/2025 về khấu trừ thuế GTGT

Một trong những điểm mới Nghị định 181/2025 có tác động trực tiếp đến doanh nghiệp là thay đổi về điều kiện thanh toán đối với hàng hóa, dịch vụ mua vào.

Theo Điều 26 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, từ ngày 01/07/2025, hàng hóa, dịch vụ mua vào có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên, đã bao gồm thuế GTGT, phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để đáp ứng điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào.

Đây là thay đổi mà kế toán doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý. Trước đây, ngưỡng giá trị thường được doanh nghiệp sử dụng để kiểm soát chứng từ thanh toán là 20 triệu đồng. Khi quy định mới được áp dụng, việc tiếp tục sử dụng hạn mức cũ trong quy trình kiểm soát nội bộ có thể dẫn đến rủi ro mất quyền khấu trừ.

Vì vậy, khấu trừ thuế GTGT hóa đơn từ 5 triệu cần được đưa thành một điểm kiểm soát bắt buộc trong quy trình mua hàng và thanh toán của doanh nghiệp.

Quy định thanh toán không dùng tiền mặt theo Nghị định 181

Quy định thanh toán không dùng tiền mặt Nghị định 181 không chỉ được hiểu là doanh nghiệp thực hiện chuyển khoản một cách hình thức. Chứng từ phải thể hiện được việc thanh toán đáp ứng quy định pháp luật và có khả năng đối chiếu với giao dịch mua hàng thực tế.

Một tình huống cần đặc biệt lưu ý là doanh nghiệp mua hàng nhiều lần trong cùng một ngày từ cùng một nhà cung cấp. Nếu tổng giá trị các lần mua đạt từ 05 triệu đồng trở lên thì doanh nghiệp phải đáp ứng điều kiện về chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định để bảo đảm quyền khấu trừ thuế.

Điều này cho thấy kiểm soát thuế GTGT không thể chỉ thực hiện trên từng hóa đơn riêng lẻ. Bộ phận kế toán cần có khả năng đối chiếu nhà cung cấp, ngày giao dịch, giá trị hóa đơn và phương thức thanh toán để nhận diện trường hợp phải áp dụng điều kiện bổ sung.

Doanh nghiệp cần xác định thời điểm tính thuế GTGT như thế nào?

Ngoài điều kiện thanh toán, Nghị định 181/2025/NĐ-CP còn quy định cụ thể về thời điểm xác định thuế GTGT đối với một số hoạt động đặc thù. Việc xác định sai thời điểm có thể dẫn đến kê khai không đúng kỳ tính thuế.

Đối với dịch vụ viễn thông, thời điểm xác định thuế GTGT dịch vụ viễn thông phụ thuộc vào đặc điểm của từng loại dịch vụ. Với cước kết nối có đối soát dữ liệu, thời điểm được xác định khi hoàn thành đối soát nhưng phải tuân thủ giới hạn thời gian theo quy định.

Đối với dịch vụ cung cấp theo kỳ nhất định, thời điểm xác định thuế cũng gắn với việc hoàn thành đối soát và thời hạn quy định sau khi kết thúc kỳ cung cấp. Riêng bán thẻ trả trước và thu cước hòa mạng, thời điểm xác định thuế được xác định theo thời điểm bán thẻ hoặc thu cước.

Với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực điện, nước, việc xác định thời điểm tính thuế cũng cần căn cứ đặc thù từng loại giao dịch. Đây là nội dung kế toán cần thiết lập thành quy trình thay vì xử lý thủ công từng trường hợp.

Thời điểm tính thuế GTGT đối với điện, nước và bất động sản

Thời điểm tính thuế GTGT điện nước bất động sản có những nguyên tắc riêng theo tính chất hoạt động.

Đối với điện bán trên thị trường điện, thời điểm xác định thuế gắn với việc đối soát số liệu thanh toán giữa các đơn vị vận hành và mua bán điện, đồng thời phải bảo đảm giới hạn thời gian kê khai theo quy định.

Đối với điện bán lẻ thông thường và nước sạch, thời điểm tính thuế được xác định khi hoàn thành đối soát dữ liệu giữa các bên, với thời hạn tối đa theo quy định.

Đối với hoạt động kinh doanh bất động sản, xây dựng cơ sở hạ tầng hoặc nhà để bán, chuyển nhượng, cho thuê, trường hợp đã chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng thì thời điểm tính thuế là thời điểm chuyển giao, không phụ thuộc việc doanh nghiệp đã thu tiền hay chưa.

Nếu chưa chuyển giao nhưng doanh nghiệp đã thu tiền theo tiến độ, thời điểm xác định thuế được gắn với thời điểm thu tiền hoặc thỏa thuận thanh toán trong hợp đồng theo trường hợp áp dụng.

Những thay đổi về khấu trừ và hoàn thuế GTGT

Nghị định 181/2025/NĐ-CP cũng đặt ra các nguyên tắc doanh nghiệp cần rà soát khi có sự thay đổi về đối tượng chịu thuế. Đối với hàng hóa, dịch vụ chuyển từ đối tượng không chịu thuế sang chịu thuế, thuế GTGT đầu vào được kê khai, khấu trừ theo quy định áp dụng từ ngày 01/07/2025.

Một nội dung khác cần lưu ý là hoàn thuế GTGT hàng nhập khẩu sau đó xuất khẩu. Theo thông tin trong phạm vi nội dung được tổng hợp, hàng hóa nhập khẩu sau đó trực tiếp hoặc ủy thác xuất khẩu sang nước khác không thuộc trường hợp được hoàn thuế, ngoại trừ nguyên liệu nhập khẩu để sản xuất, gia công hàng xuất khẩu theo trường hợp được quy định.

Đối với doanh nghiệp sản xuất hàng hóa, dịch vụ chịu thuế suất 5%, nếu số thuế GTGT đầu vào chưa được khấu trừ hết đạt từ 300 triệu đồng trở lên sau 12 tháng liên tục hoặc 04 quý liên tục thì có thể thuộc trường hợp được hoàn thuế theo quy định.

Nghị định 181/2013 về quảng cáo Doanh nghiệp cần phân biệt

Nếu Nghị định 181/2025/NĐ-CP tập trung vào thuế GTGT, thì Nghị định 181/2013/NĐ-CP lại điều chỉnh hoạt động quảng cáo. Đây là điểm doanh nghiệp cần phân biệt ngay từ đầu khi xây dựng quy trình tuân thủ.

Đối với mỹ phẩm, nội dung quảng cáo phải phù hợp với hồ sơ công bố sản phẩm và tài liệu chứng minh tính an toàn, hiệu quả. Nội dung quảng cáo cần thể hiện các thông tin theo quy định và không được gây hiểu nhầm mỹ phẩm là thuốc.

Đối với thực phẩm và phụ gia thực phẩm, nội dung quảng cáo phải phù hợp với hồ sơ công bố hoặc giấy xác nhận phù hợp quy định về an toàn thực phẩm theo trường hợp áp dụng.

Đặc biệt, khi quảng cáo thực phẩm bảo vệ sức khỏe, nội dung phải thể hiện tác dụng chính, tác dụng phụ nếu có và khuyến cáo theo quy định. Việc sử dụng nội dung khiến người tiêu dùng hiểu sản phẩm có tác dụng như thuốc là rủi ro tuân thủ đáng lưu ý.

Khi nào doanh nghiệp phải xác nhận nội dung quảng cáo?

Đối với các sản phẩm thuộc nhóm phải kiểm soát nội dung quảng cáo, doanh nghiệp không nên triển khai chiến dịch trước khi hoàn tất thủ tục cần thiết.

Theo nội dung của Nghị định 181/2013/NĐ-CP được nêu trong phạm vi tài liệu, các sản phẩm thuộc nhóm quy định từ Điều 3 đến Điều 11, ngoại trừ trường hợp được loại trừ, chỉ được quảng cáo sau khi nội dung đã được cơ quan có thẩm quyền xác nhận.

Thẩm quyền xác nhận phụ thuộc vào lĩnh vực quản lý chuyên ngành. Thời hạn giải quyết được quy định là 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Với doanh nghiệp triển khai chiến dịch marketing theo kế hoạch cố định, việc đưa bước kiểm tra hồ sơ pháp lý vào giai đoạn trước sản xuất nội dung sẽ giúp giảm nguy cơ phải sửa hoặc tháo gỡ quảng cáo sau khi chiến dịch đã phát hành.

Quảng cáo trên môi trường mạng và nền tảng xuyên biên giới

Nghị định 70/2021/NĐ-CP đã có những điều chỉnh liên quan đến hoạt động quảng cáo trên môi trường mạng và xuyên biên giới. Doanh nghiệp tại Việt Nam có thể ký hợp đồng trực tiếp với tổ chức cung cấp dịch vụ quảng cáo xuyên biên giới theo quy định.

Tuy nhiên, quyền lựa chọn nền tảng không đồng nghĩa doanh nghiệp được miễn trách nhiệm kiểm soát nội dung. Doanh nghiệp không được đặt sản phẩm, dịch vụ vào những nội dung vi phạm pháp luật và cần lưu ý các yêu cầu liên quan đến an ninh mạng, sở hữu trí tuệ và quản lý thông tin.

Đối với đơn vị kinh doanh dịch vụ quảng cáo trong nước có hợp tác với tổ chức nước ngoài, chế độ báo cáo định kỳ cũng cần được kiểm soát theo quy định hiện hành.

Rủi ro xử phạt khi quảng cáo sai nội dung

Rủi ro lớn nhất không chỉ nằm ở việc quảng cáo không đúng hồ sơ mà còn ở khả năng nội dung khiến người tiêu dùng hiểu sai bản chất, công dụng của sản phẩm.

Theo nội dung được tổng hợp, hành vi không ghi hoặc thể hiện không rõ khuyến cáo bắt buộc có thể bị xử phạt. Quảng cáo thực phẩm không phù hợp với tài liệu xác nhận hoặc quảng cáo thực phẩm bảo vệ sức khỏe gây hiểu nhầm có tác dụng như thuốc cũng có thể chịu mức phạt cao hơn.

Đối với tổ chức, mức phạt trong một số trường hợp được áp dụng ở mức gấp đôi mức phạt đối với cá nhân. Ngoài tiền phạt, doanh nghiệp còn có thể phải thực hiện biện pháp khắc phục như cải chính thông tin, tháo gỡ hoặc xóa nội dung quảng cáo vi phạm.

Trong trường hợp đủ điều kiện áp dụng trách nhiệm hình sự theo quy định, hành vi quảng cáo gian dối còn có thể dẫn đến rủi ro pháp lý nghiêm trọng hơn.

Doanh nghiệp nên kiểm soát Nghị định 181 như thế nào?

Về kế toán, doanh nghiệp nên cập nhật ngay ngưỡng 05 triệu đồng vào quy trình kiểm soát hóa đơn mua vào. Khi hóa đơn đạt ngưỡng này, kế toán cần kiểm tra phương thức thanh toán trước khi xác định số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ.

Quan trọng hơn, kiểm soát không nên dừng ở hóa đơn. Doanh nghiệp cần đối chiếu giữa hợp đồng, hóa đơn, chứng từ thanh toán và giao dịch thực tế để bảo đảm hồ sơ có tính nhất quán.

Về marketing, doanh nghiệp nên xây dựng bước kiểm duyệt pháp lý trước khi phát hành quảng cáo đối với các sản phẩm đặc biệt. Nội dung truyền thông cần được đối chiếu với hồ sơ pháp lý của sản phẩm và các yêu cầu về nội dung bắt buộc.

Checklist tuân thủ nhanh cho doanh nghiệp

Đối với kế toán, cần kiểm tra:

• Hóa đơn mua vào từ 05 triệu đồng đã có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt chưa?

• Các giao dịch mua nhiều lần trong cùng ngày đã được tổng hợp theo nhà cung cấp chưa?

• Thời điểm xác định thuế GTGT đã được xác định đúng theo từng loại hình dịch vụ chưa?

• Hồ sơ khấu trừ và hoàn thuế có đầy đủ căn cứ chứng minh không?

Đối với marketing, cần rà soát:

• Nội dung quảng cáo có phù hợp với hồ sơ pháp lý của sản phẩm không?

• Sản phẩm có thuộc nhóm phải xác nhận nội dung quảng cáo trước khi phát hành không?

• Nội dung có sử dụng thông tin dễ khiến người tiêu dùng hiểu sai công dụng không?

• Hồ sơ xác nhận và tài liệu chứng minh đã được lưu trữ đầy đủ chưa?

Câu hỏi thường gặp về Nghị định 181

Nghị định 181/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ khi nào?
Nghị định 181/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/07/2025 theo nội dung được sử dụng trong bài viết.

Hóa đơn từ bao nhiêu tiền phải thanh toán không dùng tiền mặt?
Theo quy định được đề cập, hóa đơn mua vào có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên, đã bao gồm thuế GTGT, phải đáp ứng điều kiện về chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để được khấu trừ thuế đầu vào.

Nghị định 181/2025 và Nghị định 181/2013 có giống nhau không?
Không. Nghị định 181/2025/NĐ-CP liên quan đến thuế GTGT, còn Nghị định 181/2013/NĐ-CP quy định chi tiết về hoạt động quảng cáo.

Doanh nghiệp quảng cáo thực phẩm bảo vệ sức khỏe có cần xác nhận nội dung không?
Theo phạm vi quy định được tổng hợp, các sản phẩm thuộc nhóm phải kiểm soát nội dung quảng cáo chỉ được phát hành sau khi đáp ứng thủ tục xác nhận theo quy định.

Doanh nghiệp có được hoàn thuế đối với hàng nhập khẩu rồi xuất khẩu không?
Theo nội dung được nêu, hàng nhập khẩu sau đó trực tiếp hoặc ủy thác xuất khẩu không thuộc trường hợp hoàn thuế, ngoại trừ trường hợp nguyên liệu nhập khẩu để sản xuất, gia công hàng xuất khẩu theo quy định.

Nghị định 181 không phải một văn bản duy nhất mà doanh nghiệp có thể áp dụng chung cho mọi trường hợp. Nghị định 181/2025/NĐ-CP đặt trọng tâm vào thuế GTGT, đặc biệt là điều kiện thanh toán không dùng tiền mặt, thời điểm xác định thuế và khấu trừ, hoàn thuế. Trong khi đó, Nghị định 181/2013/NĐ-CP tập trung vào hoạt động quảng cáo và yêu cầu kiểm soát nội dung đối với sản phẩm đặc biệt.

Với doanh nghiệp, cách tiếp cận phù hợp là chuyển các quy định này thành điểm kiểm soát cụ thể trong quy trình kế toán và marketing. Chủ động kiểm tra hồ sơ trước khi kê khai hoặc phát hành quảng cáo sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ mất quyền khấu trừ thuế, phải điều chỉnh hồ sơ hoặc chịu xử phạt.